Archives de
Catégorie : Natura

De mancar pas : Leonia e Ricon lo triton (episòdi 9)

De mancar pas : Leonia e Ricon lo triton (episòdi 9)

De mancar pas : Leonia e « Ricou » lo triton (episòdi 9)

https://www.leoniemmeherisson.com/2021/05/29/leonia-e-lo-triton-9/

« Dins aqueste episòdi, Leònia rescontra un estatjant de la lavanha… Avant de tornar dormir s’arrèsta beure un còp e un dragonet sortis de l’aiga ! E òc i a de dragonets dins las lavanhas ! Bon enfin, es un triton. Li va contar cossi se passa la vida dels tritons dins la lavanha, lors amors, la mangisca, lor vida tot simplament.

La ginèsta

La ginèsta

Reproduccion :

Vidéo :

I a la liberacion del pollen quand un insècte se pausa sus la flor. Son pes fa bascula. Se carga d’aquesta nivol de polva sus sos pels e lo mena sus una autra flor que serà fecondida.

  • Le genêt textile (XVIIe-XIXe siècle)
  • Une dynamique agricole en Lodévois
  • Sylvain Olivier

https://www.cairn.info/revue-histoire-et-societes-rurales-2005-1-page-137.htm

Autrefois, la toile de genêt au cœur de
l’Héraulthttps://www.tela-botanica.org/wp-content/uploads/2017/03/autrefoislatoiledegenetherault.pdf

Par Pierre AUSSEL et Claude PARADO

Planche au-dessus :
Textes, croquis et aquarelles de Christiane Hervier-Roure (A.C.A.P. Cruzy)
(Mon deuxième herbier…au gré des collines…)

Proposicion de passejada : mercé a Nadet

Proposicion de passejada : mercé a Nadet

Una polida caminada que se pòt far ara, a « L’ostal de la Natura a Lattes », per veire un molon d’aucèls, una granda varietat de cambaruts e subretot las cigonhas, suls grands arbres, que noirisson los pichons en fasent clapar lors bècs.
Passejada de doas oras a l’entorn de l’estanh  del Mejan.

Brocar de pometas d’amor

Brocar de pometas d’amor

Vaqui la sason de metre d’ortalalha dins l’ortet. Lo temps se melhora, lo caud naseja, es lo moment de plantar las pometas d’amor. Au cap d’un moment creisson e fan de sagatas, aquelas d’aqui se pòdon brocar per ne far de plantas novelas per la fin de sason. De veire la video :https://www.youtube.com/watch?v=BEWNNTCOhE4

Cal causir de bròcas pron longas, pensi qu’es melhor de far una copadura propreta (amb un cotel o autre)

Ieu, per capitar melhor, ai costuma d’emplegar d’ormòna de brocatge. Mas bon far venir d’ortalalha aquò’s pas de matematicas, de còp marcha pas e cal tornar recomençar.

Planti las bròcas e asagui. A la debuta las bròcas van s’aflaquir, aquò’s normal, i cal tenir d’aiga cada jorn. Al cap d’una quinzenada van se requinquilhar, cal esperar un mes que las rasigas vengan fòrtas per las botar en tèrra.

E vaqui a vos autres de far, adieu e mercé (que los francimands n’en faràn benlèu la revirada per : « Arrosoir et persil »

Leònia, la mascòta del Blòg

Leònia, la mascòta del Blòg

Vos vau parlar de Leònia, la nòstra mascòta.
Reporter ecologista, acostumada de se passejar sus youtube.
Ara es legitimament ufanosa de sos primièrs passes sus té vè òc.
La poiretz agachar aqui :

https://www.youtube.com/watch?v=GOZyMM9-wjw

« Florença Malafosse, aqüarelista, contaira, ecologista e afogada de las lengas a creat un film d’animacion metent en scèna la vida dels eiriçons vivent dins son òrt. Un biais de transmetre de valors de respièch de la natura, destinadas als joves enfants. D’episòdi en episòdi, la familha de Silvestre se fa bèla, subretot aprèp lo rescontre de Leonia… Per Florença, la causida de l’occitan es justificada per lo demai de poesia que porgís la lenga. Los dessenhs, l’aqüarela e lo conte fòrman un ensemble tant agradiu a l’uèlh coma tocant per son messatge. Un retrach de Miquèla e Patric Lapierre. »

Sa maira artistica, Florença, li donèt la vida. Ara, li fa percórrer los òrts ont encontra totes los animals del canton. Encontrèt ja la blaveta, los passerats, mas sustot Silvestre !!! Un eriç que li agradèt fòrça.
Per tot saupre sus sa vida d’eiriça occitana, vaqui lo ligam pels 8 episòdis :
https://www.leoniemmeherisson.com/isotirias.html

La Pesolina

La Pesolina

I sèm, las favas de l’ortet son empesolhadas, ne seràn lèu clafidas.

Mas pas encara la carchòfa
Pas la pena de mai ranconejar, me cal fargar la potinga de « Tua-Pesolhs » de l’ostal!
Dins un litre d’aiga apondi:
doas culhièras de sopa de savon negre
una culhièra de liquid per far la terralha
una culhièra d’aigardent (per ièu de oisquí, me’n demòra un flòc que capiti pas d’acabar)
Aquò per empachar de tròp far d’escuma quand se bolega dins lo pchit-pchit. Puèi n’esposqui la pesolina dins l’espèra de las galinetas.
Galineta, galineta monta au cèl! O autres Vòla-Guiraud, vòla, vòla Guiraud que deman farà caud!

Per la pesolina va plan, mas de qu’es aquò? De traucs dins la terra ? Piadas de Drac? Non, vaqui que son venguts dins l’ortet bolegar los porcs-singlars agromandits de rasigas de figueiron. Que se ditz tanben engraissa-pòrcs, ara compreni per qué! Se conneissètz quicòm per fòrabandir aqueles cavaires nochencs, grand mercé de lo nos mandar lèu! Per aquò podètz far un comentari.

Mercejaments

Mercejaments

La còla d’Escambis en Òc grand merceja :

  • Felip del Collectiu : Fontbona Alternativa per l’ajuda e los conselhs tecnics que nos porgèt. Sens aquela ajuda benlèu que lo nòstre blòg seriá pas nascut. Podètz clicar sus l’image per visitar lo siti del Collectiu.
Quand on a terminé sa toilette du matin, il faut faire soigneusement la  toilette de la planète », dit le Petit Prince…
  • Joaquim Blasco/Quim Candèrs, escrivan, traductor e professor que finta las decas e nos dona las corregidas. Grand mercé a el que nos afortís dins la lenga nòstra.
    Escriguèt darrièrament, « Cronicas de Camparièrs » que ne podètz trapar un article sul blòg.
    http://escambisenoc.org/2021/01/23/cronicas-de-campariers/

Mas tanben revirèt,
– de l’espanhòl a l’ occitan :
6 novèlas de Miguel de Cervantes
– e del portuguès a l’occitan :
José Maria Eça de Queiroz

Ligam : https://ideco-dif.com/trouver?main=recherche&ref_editeur=&cherche=Blasco&go=Chercher

En mai d’aquò, escriguèt un libre de mai trilingue, amb dos CD : un en occitan, un en espanhòl.
Le trompe-l’oeil/L’engana-l’uèlh/El efecto (Edition : Edite moi ! )

Plantas : omenatge a Venus

Plantas : omenatge a Venus

Lo capelet, o lo monilh de Venus
Planta vivaça, regorgada d’aiga.
Aima los luòcs a l’ombra.
Se pòt manjar en ensalada.
La lavar, e s’entresenhar abans.

Lo penche de Venus
Involucèlas a 5 foliòlas ; grelha en bordura dels camins.

Trapèla pels forselons (es lo moment)

Trapèla pels forselons (es lo moment)

Lo Forselon asiatic es un desastre per las abelhas e los bruscs.

https://passion-entomologie.fr/frelon-asiatique-biologie-ecologie-lutte/

Cal reperar los nises  e los senhalar a la Comuna, entre prima e automn. En estiu, son plan amagats dins lo fulhum. En ivèrn es tròp tard : son voids.
Los forselons provocan d’estrès qu’empecha lo foncionament del brusc e la ponta de la reina.
Tuan e emportan d’abelhas per noirir lors larvas amb de proteinas.

(veire la vidèo sul ligam al dessús)

Las trapèlas : n’i a un molon a l’ora d’ara.
Un amic abelhaire preconiza aqueste, sul ligam çai dejós :
https://www.icko-apiculture.com/piege-a-guepes-et-frelons-guep-apens.html

Las trapèlas actualas : botelha de plastic del comèrci, amb lo tap jaune que se ditz, « Tap-Trap », que se compra sus internet, o qu’es donat per qualques Comunas, de mai en mai nombrosas :
Las plaçar en febrièr, març, es lo moment ont las fondatrises se botan a fargar un novèl nis.
MEFI / Se cal far atencion de pas destruire tròp d’insèctes en volent tuar los forselons !
Doncas, las trapèlas se devon d’èsser selectivas, (per jogar lo jòc de la biodiversitat. Los forselons devon demorar dedins, e los autres insèctes devon poder sortir), e ponctualas (en febrièr, març).

Cossi far ? Propausicion :

Dins las bothelhas de plastic, abans d’emplir cal practicar 2 traucs, de 6 mm*, un en fácia de l’autre, al nivèl del liquid qu’arribarà aprèp. Los insèctes atirats per l’odor de la preparacion, dintraràn pel dejós del tap jaune.
*6 mm : diamètre que permet la sortida dels insèctes, mas pas dels forselons.

Far traversar un fial a l’interior (per exemple lo fial d’ortalièr verd, per estacar los plants de tomatas. L’estacar a l’exterior, a l’entorn de la botelha. Servirà de palanqueta per las moscas e autres insèctes per se negar pas e arribar fins a un dels dos traucs laterals de la sortida.
Podètz fargar dos traucs de mai, de 6 mm, vers lo naut de la bothelha, sus la partida inclinada, que i a mai d’aire. Doncas, es aqui que van virolejar totes los que vòlan per cercar la sortida.

I botar dedins :

  • De sucre
  • D’alcoòl (cervesa bruna e vin blanc). Es important : lo vin blanc serà dissuasiu per las abelhas. I dintraron pas.
  • De siròp de cassis

Puèi botar lo Tap jaune, e penjar la trapèla al bon endrech.

MEFI /Pensar a quitar la trapèla, se i a pas pus de forselons asiatics, al cap d’un mes. Totjorn per protegir la Biodiversitat. Totes los insèctes son utiles, e ne demòran pas gaire a l’ora d’ara.

  • Nosautres utilisarem un vespièr en estiu, quand serà lo moment, per protegir las fruchas maduras (rasims, etc…), contra los forselons asiatics e europencs, e tanben contra las  vèspas. Una annada avèm daissat a disposicion una soca de rasims que foguèron seleccionats sonque per las abelhas, las nòstras amigas !