« Borrut« 

La complancha de l’ase (Cristina)

Borrut, testut, caput,
N’escampetz pas pus,
La cor es comola !

Perqué botar una carròta,
Per nos far avançar ?
Cresèm pas pus al Paire Nadal !

Mos fraires e ieu,
N’avèm pron,
De rescaufar los nenons,
Dins las grèpias,
Per Nadal.

An pas acabats de butar ?
Los volèm far caminar,
Sus las nòstras esquinas,
Que valon plan,
La de la Modestina !

Borruts, testuts, caputs,
Ne podèm pas pus !

---

« Borruts, peluts » (Josie)
Apassionada per las istòrias de la Granda Guèrra, legiguèri fòrça sus aqueste periode, volent comprene çò que s’èra passat, çò qu’aqueles milions de guerrièrs avián viscut.
Aqueles òmes subrenommas tanben “borruts”, benlèu a causa de lor pilositat (perque dins las trencadas, devián pas se rasar sovent), mas subretot, perque « aver del pèl » éra vist coma viril, coratjós, valent al combat.
Los faches istorics nos remembran un nombre incresable de victimas, dels endreches desfigurats, de situacions dangeirosas.
Mas foguèt pendent mas recèrcas genealogicas, que comprenguèri vertadièrament çò que suportèt aquele generacion de «borruts».
Alcibe nascut en 1887, maridat en 1911, nafrat en 1916 a Verdun, pendent l’assaut de la cresta Mort-òme, moriguèt de las seguidas de sas nafras, inumat a la Necropòli dels Glorioses, daissa una femna e tres enfants de quel darrièr nasquèt postumament.
Francès Isidòr nascut 1890, desapareguèt en 1916, Valentin Felician nascut en 1890, mobilizat en 1916, aguèt mai d’astre e foguèt desmobilizat en 1919.
Joan nascut en 1889, moriguèt en 1914, Ernèst Eugèni nascut en 1880, nafrat en 1914, 1916, 1918, poguèt dintrar en ço en 1919, Diogènes Estève Marcèl nascut en 1888, desapareguèt lo 23 d’agost de 1914, Francès Gabrièl German nascut en 1887, moriguèt en 1914, Paul Lois nascut en 1883 moriguèt en 1914.
Lo camin de Raimond Andrieu es força gloriós, nascut en 1897, mobilizat a tot just vint ans en genièr de 1917, nafrat en mai 1917, en agost 1917, en març 1918, foguèt tuat en agost de 1918.
Raimond Clamenç desapareguèt, Josèp Leon, Juli Josèp, Victor Desirat, Juli Eugèni etc….. tuats, e talament d’autres que pòdi pas totes los citar.
Aqueles mencions pesugas de sens, «Mòrt per França» o «tombat al Camp d’onor» son marcadas sus lors fichas matriculas, lors noms marcats entre tant d’autres sul monument del vilatge, nos remembraràn per totjorn qu’aqueles «borruts» donèron lor vida, dins una guèrra murtrièra e inumana.

---

Lo rambalh (Florença)

L’encontrèri una serada de prima.
Èri sortida far un torn,
m’airejar aprèp una jornada aganidoira.
Aviái marchat mièj ora lentament,
concentrada a comptar mas respiracions
« un inspir » « un expir » « dos inspir » « dos expir »
« tres inspir » « tres expir » eca.
Èri contenta, arribèri a quaranta cinc
avant de perdre lo compte.
Ensajèri de tornar comptar,
mas coma de costuma perdiguèri lo compte lèu.

Tornèri ma concentracion sus mos pès,
ont los pausar, sentir los calhaus,
o encara observar la color de las flors.
Tornar respirar.
E, fins finala m’assetèri sus un murèton.
La tormenta èra gaireben apasimida.
Tot èra calm a l’entorn,
exceptat los aucèls qu’observèri sus las brancas pròches,
blavètas, reipetits, un còrb en vòl,
e la tartana tanben.

Tranquila fins finala
l’attencion concentrada sul paisatge
ausiguèri un rambalh pròche,
de mai en mai pròche.
La paur me prenguèt per suspresa,
es pas mai sason de caça mas qu’es aquò ?
La bèstia s’approchava encara
un singlaron solèt ?

Lo bartàs boleguèt e l’ausiguèri cridar
la votz debila « miau miau »
aquò es pas possible,
farfantèla auditiva !
Que fariá un caton aquí?
D’entre dos ginestes sortiguèt
un catonet negre coma una nuèch sens luna,
espelofit, magre, los uèlhs blaus
e son crit aumentèt sens s’arrestar.
« miau, miau, miau »
Ja se fretava contra mas cambas en monant.

L’amanhaguèri, « quin siès tu ? »
« miau » e monar de mai.
Es legièr coma una pluma me diguèri,
la trapèla èra clavada,
lo botèri dins la pocha de mon vestit
e tornèri a l’ostal.
Diguèri en passant la pòrta
« avèm un novel estatjant »
Èra tan peluda e romegaira
que la nomenèrem « la borruda »